In het eerste deel van Het eerste jaar zonder mijn moeder schreef ik over hoe de eerste zes maanden na haar overlijden waren. Inmiddels zijn we twee maanden verder. Mijn moeder is acht maanden overleden. En wat is er de afgelopen twee maanden een hoop gebeurd.
De eerste feestdagen zonder mijn moeder
Hier schreef ik al een aparte, uitgebreide blog over. Kort gezegd vond ik de eerste feestdagen zonder mijn moeder best heftig. De kerstdagen gingen nog best goed, omdat ik de voorbereidingen trof voor het kerstdiner. Maar na kerst kwam het besef: de jaarwisseling komt eraan.
Voor mijn moeder kwam er geen nieuw jaar meer. 2025 was haar laatste jaar. En 2025 was het jaar waarin ík haar zou achterlaten. Dat besef kwam keihard hard binnen. Zo hard als rouw kan zijn.
De dag voor de jaarwisseling maakte ik bewust ruimte voor mijn verdriet. Ik ging naar het strand. Ik wandelde en had een klein ritueel om afscheid te nemen. Afscheid van 2025. Afscheid van mijn moeder.
Een vergeten dag
Iedere maand sta ik stil bij het moment dat mijn moeder weer een maand overleden is. Maar in januari vergat ik het compleet. De dag dat mijn moeder zeven maanden was overleden, ging gewoon aan mij voorbij. Ik kwam er de volgende dag pas achter. Hoe was het mogelijk? Hoe kon ik deze dag nou vergeten? Ik voelde me boos, boos op mezelf en zo schuldig. Alsof ik mijn moeder tekort had gedaan door niet bewust bij die dag stil te staan. Misschien vergat ik het wel omdat ik opgelucht was dat de feestdagen voorbij waren? Wie zal het zeggen.
Het is zo’n mijlpaal waar je nooit bij stilstaat vóór je iemand verliest: de eerste keer dat je vergeet te herinneren. Een nieuw soort verdriet, rauw en onverwacht.
Achteraf weet ik dat het niet draait om die ene datum. Mijn moeder zit in zoveel momenten. Alledaagse momenten, groot en klein. Maar op het moment zelf kan je daar niet rationeel over nadenken. Dan heb je vooral een schuldgevoel.
Sneeuw
Nu denk je misschien: wat heeft sneeuw met deze blog te maken? Snap ik. In januari lag er sneeuw. Niet veel — we wonen in het westen — maar genoeg om even te kunnen spelen.
Voor mijn dochter was het de eerste keer dat zij sneeuw meemaakte. Wat een feest! Sneeuwballen gooien, vallende sneeuw op je tong laten vallen, een sneeuwpop maken, dikke pret. De vreugde van een kind in de sneeuw is onbetaalbaar. En precies op die momenten is het gemis van mijn moeder zo groot. Wat had mijn moeder ervan genoten om haar kleinkind in de sneeuw te zien spelen. Een dag vol sneeuwpret is dan ineens bitterzoet.
De eerste verjaardag van mijn moeder na haar overlijden
Eind januari was het de geboortedag van mijn moeder. Haar eerste verjaardag zonder haar. Een vreemde dag. Want hoe doe je dat? Een verjaardag vieren van iemand die er niet meer is? Vier je dat niet meer, of vier je het juist wel? En in wat voor vorm dan? Ik denk dat er geen goed of fout antwoord bestaat.
Wij kozen ervoor om samen te zijn. Ik ging met mijn dochter naar mijn vader. Mijn zus en nichtje waren er ook. We aten een taartje en stonden stil bij deze dag. Niet groots, maar wel bewust een moment van herinnering.
Speciaal voor deze gelegenheid schreef ik een gedicht. Voor mezelf, maar ook voor anderen die hun moeder moeten missen op haar verjaardag.
Een achtbaan aan emoties
Afgelopen twee maanden vond ik heftig, vooral door de feestdagen. Veel verdriet, veel diepe rouw. Die feestdagen mogen wat mij betreft geschrapt worden uit de jaarkalender. Doen we niet meer, voor alle mensen die met rouw moeten leven.
Al die bovenstaande mijlpalen waren weer een bevestiging dat mijn moeder er niet meer is. Een moment waarop je er weer aan wordt herinnerd dat ze echt niet meer terugkomt. Op zo’n moment denk ik: bedankt voor de niet-zo-vriendelijke reminder. Ik was echt niet vergeten dat mijn moeder dood is.. Alsof ik dat ooit kan vergeten.
Maar er waren ook mooie momenten, natuurlijk waren die er. Vooral met mijn dochter beleef ik veel plezier in de kleine momenten. De vreugde en verbazing bij het zien van sneeuw. De verwondering over het zien van de sterren en de maan. De mooie roze, rode en paarse wolken vroeg in de ochtend als de zon opkomt. Zoveel kleine en mooie momenten die het rouwende hart weer wat verzachten.
Een terugkerend patroon?
Inmiddels heb ik een aantal mijlpalen zonder mijn moeder meegemaakt. En er valt mij iets op. Ik merk dat vooral de aanloop naar een belangrijke dag zorgt voor veel verdriet. Dat juist de dagen voor een belangrijke dag zwaar en beladen zijn. De daadwerkelijke dag zelf is soms zwaar, maar soms ook niet.
Ik luisterde laatst depodcast De dode moeders club (ja, lekkere titel). Toevallig werd precies hierover gesproken. Voor veel mensen geldt dat juist de dagen in aanloop naar een belangrijke dag zorgen voor een gevoel van gemis en verdriet. Die dagen zijn vaak zwaarder dan de dag zelf. Een mooi moment van herkenning. En een moment waarop mijn rouw weer iets minder alleen voelde.
Reflectie
Heel eerlijk? Ik ben opgelucht dat er nu wat rustiger vaarwater aankomt. Even geen periode met “mijlpalen” zoals een feestdag, verjaardag of andere belangrijke dag. Terug naar wat meer rust. Terug naar tijd en aandacht voor mezelf en mijn gezin.
Hoewel… sinds ik weet wat rouw is, weet ik ook dat rouw onvoorspelbaar en onbetrouwbaar is. Je weet nooit wanneer rouw aan de deur klopt. En je totaal overvalt en je weer compleet breekt. We gaan het zien de komende maanden.
Hoe was dit voor jou? Hoe waren deze mijlpalen als de feestdagen of eerste verjaardag van jouw moeder? Voel je vrij om dat te delen. Samen maken we het gemis iets meer draagbaar. En je weet het: je bent niet alleen ❤️
